Biologische indicatoren

Algemeen kader

Welk set van bestaande en nieuwe indicatoren, en welke bijhorende metingen, datacollecties, ijkpunten en onderlinge intercalibratie kan de kwaliteit van het marien milieu zoals bedoeld in de Europese richtlijnen haalbaar, correct en objectief weergeven? Het doel van deze studie is om de huidige tools, in samenwerking met nationale en internationale experts, verder uit te werken, krachtiger te maken en te verfijnen.  Momenteel bepalen 3 Europese richtlijnen het ecologische beleid voor het mariene ecosysteem: de Kaderrichtlijn water (KRW) met betrekking tot het kustwater, de Kaderrichtlijn Mariene Strategie (KRMS) en de Habitatrichtlijn met betrekking tot de mariene wateren. Alle 3 deze richtlijnen winnen aan belang.  De nood aan een gevalideerd evaluatie- en monitoringsysteem dat de vinger aan de pols houdt, groeit navenant. ILVO zet in dit project ondermeer de expertise in om de mariene bodemfauna in zachte substraten te evalueren.

Onderzoeksaanpak

We (ILVO en UGent - Mariene Biologie) focussen apart op elk van de specifieke te evalueren ecosysteemcomponenten (vb. benthos, plankton) en op elk van de EU richtlijnen. Zodoende voldoet(n) de indicator(en) aan de vereisten van de Europese richtlijnen. We selecteren welke verschillende habitat types en gelinkte data er telkens moeten en kunnen worden geëvalueerd. We definiëren de referentie toestand van het mariene ecosysteem. We bepalen, testen en intercalibreren (afstemming tussen de EU lidstaten) de indicator(en).  Bij de evaluatie van de toestand van de mariene bodemfauna in zachte substraten gebeurt dit door de uitbouw van de indicator 'Benthic ecosystem quality index (BEQI), de referentie- en assessment data voor verschillende zacht substraat habitat types. Het resultaat van dit project is om tools te hebben die als een relatief betrouwbare barometer werken om uitspraken te doen over de (evolutie van) de kwaliteit van de mariene milieutoestand.

Relevantie/Valorisatie

Verschillende beleidsniveaus kunnen de milieubarometer (de set indicatoren waarmee evaluatie- en monitoringsrapporten worden opgesteld) inzetten om de (regionale) toestand te kennen, te vergelijken, en om maatregelen uit te werken en op te volgen die tegemoet komen aan de eisen van Europa.  In toenemende mate leiden de 3 Europese milieurichtlijnen tot stringente vereisten voor het beleid: men moet beschikken over indicatoren, een evaluatie procedure en monitoring. Men moet afstemmen tussen lidstaten. Men moet verbeterpaden uitstippelen. Dit onderzoek levert noodzakelijke handvaten om de vereisten optimaal en kostenbewust te implementeren. De wetenschappelijke expertise en analyses stromen rechtstreeks door als adviezen en basismateriaal voor het beleid.

Financiering
Belspo - Belgian Science Polycy