Slimme energietoepassingen voor de veeteelt om het verbruik van fossiele brandstoffen te reduceren en elimineren

Algemeen kader

ILVO en UGent hebben binnen het interrnational onderzoeksproject RES4LIVE een beslissingstool opgesteld om veehouders te informeren over de hernieuwbare energietechnieken op hun stal. De tool kan economische haalbaarheid inschatten. In verschillende landen zijn er proefstallen uitgerust met systemen voor hernieuwbare energie. De installatie in de VarkensCampus op ILVOterrein bleek volgens een eerste berekening met de tool zo’n 47 % energie-gerelateerde uitgestoten broeikasgassen te reduceren op jaarbasis. 
Intensieve veeteelt is één van de subsectoren van de landbouw waar grote hoeveelheden fossiele brandstoffen worden gebruikt. De energievraag is divers, gaande van koeling/verwarming van de stallen, gebruik van toestellen en tractoren, verlichting en ventilatie. Slechts 4 % van deze vraag werd anno 2020 voorzien door hernieuwbare bronnen. Het RES4LIVE project - hernieuwbare energie voor veeteelt – had tot doel om het gebruik van fossiele brandstoffen in de Europese veeteelt te helpen vervangen door slimme en hernieuwbare energie.

Onderzoeksaanpak

De onderzoekers ontwikkelden geïntegreerde, kosten-efficiënte en case specifieke hernieuwbare energie-oplossingen en brengen ze naar de markt. Via een marktonderzoek en literatuurstudie identificeerden ze veelbelovende energie-efficiënte en hernieuwbare technieken voor energie-intensieve veeteeltbedrijven (varkens, melkvee en pluimvee), zoals slimme controletechnieken, het gebruik van biobrandstof, zonnepanelen (elektrisch en/of thermisch) en warmtepompen. Veelbelovende oplossingen werden geïnstalleerd en gedemonstreerd in 4 pilootstallen (waaronder de Varkenscampus in Melle). De technieken werden niet alleen op technisch vlak, maar ook op economisch, ecologisch en sociaal vlak geëvalueerd.

Relevantie/Valorisatie

De cases tonen concrete resultaten en bezitten een grote demonstratieve waarde. In Griekenland werd in een kippenstal met het installeren van LED-lampen, een warmtepomp, extra isolatie en de integratie van smart control zowel het energieverbruik verminderd, als het niveua van kippensterfte (ten gevolge van hitte). Gelijklopende tendenze werden bereikt in een varkensstal in Italië. Een melkveestal in Duitsland kreeg een systeem geïnstalleerd dat biogas naar bioCNG omzet met een aangepaste tractor. De Varkenscampus in Vlaanderen tot slot werd uitgerust met een dubbele warmtepomp (25 + 40 kWthermisch), 24 PVT zonnepanelen (deze leveren gelijktijdig elektriciteit en warmte) en een thermische opslagtank van 800 liter. Volgens de eerste berekeningen daalde de brandstofkost met 4% ten opzichte van de oorspronkelijke gascondensatieketel. De installaties blijven operationeel om enerzijds langdurige prestaties en kosten te analyseren, en anderzijds te genieten van hun voordelen.

Financiering
EU Horizon2020